Łączna liczba wyświetleń

niedziela, 11 maja 2014

Anonimowość w sieci (wprowadzenie zatwierdzania komentarzy)


źródło
Kolejny odgrzewany co jakiś czas temat i niestety ciągle aktualny. Od czasu, kiedy z powodu nękania wrednymi komentarzami jedna z najwspanialszych blogerek, jaką znałam (Ada z bloga o Krakowie), zlikwidowała bloga jestem bardziej wyczulona na pojawiające się od czasu do czasu  (delikatnie mówiąc) „złośliwości”. Kiedy rzecz dotyczy mnie osobiście po prostu je ignoruję, gdyż każda odpowiedz takiej osobie stanowi wyłącznie pożywkę do dalszego plucia jadem. Od początku założyłam sobie, iż nie będę usuwała komentarzy, dopóty nie będą one obraźliwe dla innych osób lub będą zawierały treści wulgarne. I tego trzymałam się przez lata. I znowu (do znudzenia) przypominam wiadro pomyj wylanych na moją głowę pod jednym z wpisów na innej platformie, które do dziś się tam zachowały, gdyż stanowią świadectwo poziomu ich autorów. Od kilku dni wprowadziłam opcję zatwierdzania komentarzy, aby uniknąć goszczenia tu osoby, której gościć sobie nie życzę niezależnie od tego, co będzie miała do powiedzenia, ponieważ nie potrafię przejść do porządku dziennego nad faktem nękania, obrażania i opluwania innych osób na ich (lub innych) blogach, niezależnie od tego, czy sama popieram treści tam publikowane, czy też nie. Osobę tę znam pod trzema nickami (wystąpiła też raz, jako osoba anonimowa) być może wcześniej występowała pod jeszcze innymi nazwami.
To, że ktoś nazwie drugą osobę nadętą, głupią, czy idiotką świadczy jedynie o braku równowagi i podłym charakterze anonimowego komentatora. Jak napisałam wyżej wydaje mi się, iż jedynym sposobem na takie osoby jest ich ignorowanie, a także solidaryzowanie się z osobami nękanymi, niezależnie od tego, jak gładkimi słówkami taka osoba przemawiać będzie u nas. W przeciwnym razie prezentujemy moralność sienkiewiczowskiego Kalego, przejawiającą się w twierdzeniu, iż jeśli osoba zachowująca się podle w stosunku do innych napisze mi coś niemiłego to jest to zły uczynek (komentarz), a jeśli zgodzi się ze mną jest to dobry uczynek (komentarz).
I dla jasności – nie oczekuję, iż wszyscy będą mieli takie samo zdanie, jak ja, będą prezentowali takie same poglądy, będą lubili to co ja lubię, dyskusja to nie wzajemne przyklaskiwanie sobie obrażając przy okazji wszystkich myślących inaczej, nie musimy się lubić, nie musimy się zgadzać, ale przydałoby się trochę wzajemnego szacunku i jakieś minimum kultury.
No tak, znowu wyszła ze mnie niepoprawna idealistka i osoba ogromnie naiwna. No i nietolerancyjna, bo pozbawiłam głosu jedną osobę. 
Nie oczekuję, że się ze mną zgodzicie, jeśli macie inne zdanie z ciekawością je przeczytam. 
Polecam stary, ale wciąż aktualny tekst o anonimowości w necie 

środa, 7 maja 2014

Z wizytą u Marii Dąbrowskiej (Warszawa, ul Polna 40)


Gabinet pisarki podczas świątecznych porządków


Kamienica na Polnej 40
Każdą wizytę w stolicy staram się wykorzystać do maksimum na odwiedzenie teatrów, wystaw i księgarń. Przy okazji kwietniowego koncertu udało mi się w końcu odwiedzić Muzeum Literatury Marii Dąbrowskiej, z czego bardzo się cieszę. Tutaj powstały Noce i dnie, powieść którą darzę ogromnym sentymentem. Za każdym razem, kiedy ją czytam odkrywam w niej coś nowego, z wiekiem też coraz bardziej zaczynam rozumieć główną bohaterkę, która kiedyś tak mocno irytowała.
Trafiłam akurat na świąteczne porządki. Przewodniczka oprowadzająca po „posiadłości” pisarki była mocno skonfundowana, bo to dywany zrolowane, firanki pościągane, mycie okien w toku. Niestety nie mogłam sobie pozwolić na przełożenie wizyty na inny termin, więc w drodze wyjątku zostałam zaproszona do środka. Pani przewodniczka (a może właściwiej byłoby napisać pani kustosz) nie na darmo pełni swoją rolę. Opowiada o Marii Dąbrowskiej i pamiątkach po pisarce z taką pasją i tak zachęcająco, że zaraz po powrocie zaczęłam poszukiwania kolejnych tomów Dzienników (do tej pory zgromadziłam
Gabinet Stempowskiego
jedynie dwa tomy powojenne). Mieszkanie przy ul. Polnej 40 w Warszawie trudno nazwać Muzeum, ot trzy pokoiki z łazienką i kuchnią, miejsce w którym Dąbrowska przeżyła 37 lat (od 1917 do 1954 roku). Kiedy w lutym chciałam je odwiedzić długo szukałam niepozornej kamienicy z wejściem od podwórka. Z niedowierzaniem patrzyłam na postępującą dewastację budynku, wyglądał, jakby od czasów wojny niewiele się tu zmieniło.  Podczas pierwszej próby odwiedzin odeszłam z kwitkiem. Tym razem miałam więcej szczęścia. Szczęścia, którego zabrakło, kiedy chciałam odwiedzić Stawiska - posiadłość Iwaszkiewiczów, tam przywitał mnie jedynie pilnujący posesji pies.

Akwarele Dąbrowskiej
Ale wracając do mieszkania Dąbrowskiej; poza bogatym księgozbiorem, licznymi pamiątkami w postaci zdjęć, bibelotów, grafik, obrazów, znajdują się tu pamiętające dawnych mieszkańców meble. Proste i skromne; stoły, kanapa, krzesła, biurka i regały. W gabinecie pisarki najciekawszym miejscem okazało się biureczko ze starą maszyną do pisania. Wyobrażałam sobie, jak stuka w klawisze prowadząc swoich bohaterów poprzez ciężkie zakręty losu. Nie jest chyba dla nikogo zaskoczeniem, iż pierwowzorem Agnieszki Niechcic była sama pisarka. Natomiast, o tym, że pierwowzorem Marcina Śniadeckiego był jej mąż nie miałam pojęcia, dowiedziałam się także o paru innych wzorach powieściowych postaci. Dąbrowska twierdziła, iż potrafi pisać jedynie o tym, co sama zna z autopsji.
Drugi pokoik był miejscem pracy Stanisława Stempowskiego
Odręczna notatka na drzwiach (2.10.44 r.)
kolejnego towarzysza życia poetki. Tutaj moją uwagę zwróciło zdjęcie, na którym oparty na dłoni przypomina mi jeden z najbardziej znanych wizerunków nobliwego Wiktora Hugo. Wśród tylu zdjęć pisarki, jej bliskich, Mariana Dąbrowskiego w mundurze legionisty najlepiej zapamiętałam zdjęcie, które skojarzyło mi się z Hugo.

W salonie poza sporej wielkości biblioteką (zresztą książki znajdują się w każdym pomieszczeniu) znajdują się własnoręcznie namalowane przez pisarkę akwarele. Było to kolejne zaskoczenie, ponieważ nie miałam pojęcia o tej dziedzinie aktywności artystycznej. Delikatne, pastelowe, kwiaty, owoce i pejzaże.
Na drzwiach mieszkania znajduje się kopia odręcznie napisanej kartki, którą zostawiła zmuszona opuścić mieszkanie po upadku powstania warszawskiego zawierająca prośbę o poszanowanie dobytku.
źródło
Mieszkanie Marii Dąbrowskiej to miejsce przytulne, ciepłe i klimatyczne, a indywidualne oprowadzanie powoduje, że nie czujemy się bezosobowo, jak w martwej przestrzeni muzeum, ale jak w domu u kogoś bliskiego. Aż chciałoby się zaparzyć herbatki i usiąść przy stoliczku z książką w dłoni, a najlepiej, żeby to były Noce i dnie.

wtorek, 6 maja 2014

Inferno Dana Browna (audiobook), czyli o tym, jak nie tylko profesor Langdon traci siły



Sala map w Palazzo Vecchio
Swą słabość do dwóch najgłośniejszych książek Dana Browna prezentowałam nie raz. O jej powodach pisałam obszernie w recenzjach Kodu da Vinci oraz Aniołów i demonów. Czar prysł po drugim przeczytaniu Zaginionego symbolu. I to powinno być dla mnie ostrzeżeniem. Obiecałam sobie wówczas w celu pozostawienia miłych wspomnień do nowych książek pisarza nie sięgać. No, ale jak tu nie sięgnąć skoro najnowsza powieść za tło akcji obrała sobie dwa z miłych memu serc miast; Florencję i Wenecję, a znając styl pisania autora mogłam przypuszczać, iż nie obejdzie się bez nawiązania do świata sztuki.
Tym razem profesor Langdon trafia do Florencji, gdzie zostaje wmieszany w odszukanie miejsca ukrycia czegoś, co może wywołać na ziemi piekło porównywalne z tym, jakie przedstawia w Boskiej Komedii Dante. Pomocą w rozszyfrowaniu miejsca ukrycia groźnej zarazy będzie najgłośniejsze dzieło Dantego i powstała na jego podstawie Mapa piekieł Botticellego.
Tym, co mnie w powieściach Browna najbardziej fascynowało
Sala Pięciuset
(poza wartką i trzymającą w napięciu akcją) była umiejętność autora zainteresowania dziełami sztuki i ich twórcami oraz umożliwienie poznania  miejsc nieznanych (o czym pisałam poza wyżej wspomnianymi recenzjami, choćby tu czy tu).
Paradoksalnie w czytaniu Inferna znajomość tematu mi nie pomogła. Florencję i Wenecję znam dość dobrze, może dlatego wstawki z przewodnika turystycznego nie zaspakajały mojego apetytu poznawczego, a trochę rozczarowywały. Również informacje na temat Medyceuszy, Dantego, Machiavelego czy Botticellego niewiele wniosły nowego do stanu mojej wiedzy, a to co wydawało się czymś nowym, czy przeoczonym podczas lektury Commedia Divina (Najmroczniejsze czeluście piekieł zarezerwowane są dla tych, którzy zdecydowali się na neutralność w dobie kryzysu moralnego) okazało się być wymyślonym przez autora cytatem z Dantego. Nie jest to oczywiście zarzut w stosunku do autora, jego książka to  thriller apokaliptyczny, jak nazywają ten gatunek znawcy, czy powieść sensacyjna, jak ja bym to nazwała, a nie popularno-naukowa pozycja na temat sztuki i turystyki. Dlatego dla wielu osób przyjemnością będzie poznawanie miejsc i dzieł sztuki za pośrednictwem autora, mnie tym razem ta przyjemność ominęła. Okazuje się, że nadmiar wiedzy może być przeszkodą.
Casa di Dante
Kiedy padało hasło jakiegoś miejsca lub dzieła mój umysł wyprzedzał informacje, które chwilę później słyszałam z nagrania. Miejscami nawet korygowałam wywody profesora Langdona, który na skutek amnezji stracił całą swą bystrość, stąd zapewne pojawia się malujący na sztalugach pod florencką katedrą Michał Anioł.
Cieszący się moją sympatią profesor Langdon zaczynał coraz bardziej irytować, kiedy pozostawał w tyle za czytelnikiem w rozwiązywaniu logicznych zagadek, jak choćby odnalezienie znaczenia CATROVACER, które nawet przy miernej znajomości włoskiego odgadłam w ciągu paru sekund (to tak jakby napisać KAZNAJDZIESZU), czy miejsca ukrytego w XXV części Raju Dantego (wrócę poeta u chrzcielnego zdroju). Rozumiem, że sympatyczny pan profesor padł ofiarą amnezji, bo gdyby nie to, nie dał by się tak wodzić swojemu przeciwnikowi za nos. 
No i jak tu dogodzić czytelnikowi, raz chciałaby sam rozwiązywać zagadki, a za chwilę marudzi, że skoro sam je rozwiązuje to znaczy powieść nie spełnia oczekiwań. Na szczęście nie wszystkie sekrety udało mi się rozwiązać, więc i ja miałam trochę przyjemności z lektury.
Trzeba przyznać, iż tym razem autor mocno zagmatwał fabułę i do końca nie było wiadomo, kto jest kim.
Wykorzystanie po raz czwarty tego samego schematu wydaje się
Dante przed Santa Croche
być pomysłem dość ryzykownym. To, co zachwycało w przypadku Kodu da Vinci ledwie wystarcza w przypadku czwartej z kolei książki.
Muszę jednak przyznać, że czyta (słucha) się nieźle i szybko (mnie lektura zajęła półtora dnia), fabuła wciąga, choć nie wywołuje już tak dużych emocji, jak wcześniejsze książki. Stopniowanie napięcia, przerywanie opowieści w najciekawszym momencie, odniesienie do prawdziwych postaci, miejsc, osób i dzieł - wszystko to sprawia, że książka znajdzie swoich sympatyków. Niestety po świetnym początku, niezłym rozwinięciu zakończenie mocno rozczarowuje. 
Do Kodu Inferno bardzo daleko.
Czy polecam? Osobom nie obciążonym wiedzą na temat epoki, miasta i jego mieszkańców książka może się spodobać, mimo swej powtarzalności w powielaniu tego samego schematu, kiepskiego zakończenia oraz pewnej niepełnosprawności umysłowej głównego bohatera.

Jak dla mnie Dan Brown wzorem swego bohatera zaczął tracić siły. 

niedziela, 4 maja 2014

Londyńskie odkrycia -część 2, czyli skutki pomylenia ogórka z tykwą (Carlo Crivelli w National Gallery)

Podczas każdej wizyty w galerii cieszy mnie ogromnie, kiedy mogę oglądać obrazy będące celem wizyty, cieszy też oglądanie znanych, których się tam zobaczyć nie spodziewałam, ale nie mniej cieszy odkrywanie tych, o których istnieniu, ani o ich twórcach nie miałam pojęcia. Tym radośniejsze to są odkrycia, że odwiedzając muzea, czy galerie poruszamy się w prawdziwej dżungli dzieł utalentowanych twórców, którzy dopraszają się uwagi i zapamiętania.
Pisałam już o tym, jakim smutkiem napełnia mnie każda wizyta w takim miejscu, smutkiem spowodowanym niemożnością choćby tylko przelotnego dotknięcia wzrokiem każdego z dzieł. Niezmiernie raduje, jeśli w pamięci zostaje obraz, a nie wryta przez lata w pamięć jego reprodukcja. Dlatego tak cennym jest, jeśli w tym nadmiarze dzieł pięknych, genialnych i całkiem zwyczajnych znajdujemy takie, które nie dość, że przyciągną uwagę, zaintrygują, to staną się źródłem dalszych poszukiwań.
Takim odkryciem był dla mnie w National Gallery w Londynie Carlo Crivelli, którego dojrzałam za sprawą ogórka, który okazał się być tykwą. Był on pierwszym elementem obrazu na który zwróciłam uwagę. Malarstwo XV- wieczne nie zaskakuje tematyką, dominują obrazy o treści religijnej; zwiastowania, ukrzyżowania, złożenia do grobu; wszystko to sprawia, iż oko nieprofesjonalnego odbiorcy prześlizguje się od obrazu do obrazu wyszukując tych wcześniej zakodowanych w pamięci.
Tymczasem patrzę na pełen detali obraz Zwiastowania ze św. Emidiuszem i wzrok zatrzymuje się na czymś, co wygląda dla mnie, jak … ogórek kiszony. Zaczynam się zastanawiać, czy kiszenie ogórków znane było w XV - wiecznej Europie. Od ogórka wzrok idzie dalej; jabłko, paw, bogaty w geometryczne wzory dywan, donice z kwiatami, karafka z wodą, zasłonka, ptaszek na poręczy, świeca, gołąb. Jakże tu wiele przedmiotów. Dopiero później zauważam niezwykłą dekoracyjność architektonicznych elementów, aby w końcu dostrzec to, co jest tematem obrazu, czyli Zwiastowanie, które trochę umyka w wielości detali. Łysiak w Malarstwie białego człowieka pisze o obrazie Crivellego, że jest w tak nieznośny sposób przeładowany szczególikami, że mógłby zemdlić nawet Flamandów. To prawda, iż obraz aż roi się od detali, które odrywają uwagę od meritum, ale właśnie przez to zaznacza swą odrębność, spośród wielu innych, zapewne wybitniejszych, malowanych w podobnym stylu ten zwraca na siebie uwagę.

Moją zwrócił i zainteresował osobą jego twórcy. Dziwnym zbiegiem okoliczności książka, którą wiozłam w prezencie dla mojej paryskiej gospodyni zawierała garść informacji na temat wenecjanina. Pani profesor Bożena Fabiani w książce Moje gawędy o sztuce nazywa Carla Crivellego malarzem pechowym, niedocenianym zarówno za życia, jak i po śmierci. Wygnany z rodzimego miasta (Wenecji) za romans z mężatką zamieszkał na prowincji z dala od wielkich prądów przez co nie zauważył nadejścia renesansu. Nie mając bogatych świeckich zleceniodawców malował na zlecenie kościoła, a więc malował wyłącznie obrazy o treści religijnej. Nie reprezentował żadnej szkoły, wypracował własny styl, będący połączeniem sztuki bizantyjskiej (z jej nadmiarem złota i sztywnymi postaciami), gotyckiej (z jej dekoracyjnością, wystylizowanymi dłońmi, nadmierną ekspresyjnością) i renesansowej (z zastosowaniem geometrycznej perspektywy).

Cechą charakterystyczną jego malarstwa są rozsypane na obrazie
przedmioty, malowane same dla siebie, pozostające  bez związku z treścią dzieła. Choć czy rzeczywiście bez związku? Znawcy dopatrują się w nich ukrytej symboliki, jak karafka z wodą mająca symbolizować najświętszą panienkę napełnioną wodą życia (Jezusem), czy paw uznany za symbol nieśmiertelności i zmartwychwstania. Tak więc, może jednak przedmioty tylko pozornie nie mają związku z całością.
Na pierwszym planie, kiedy już wzrok przestanie wyławiać wszystkie detale zauważymy Archanioła Gabriela w towarzystwie św. Emidiusza (biskupa Ascoli Picento) trzymającego w ręku makietę tegoż miasta. Oboje przyklękli przed murem domu zamieszkanego przez Maryję, aby ogłosić jej Dobrą Nowinę. Maryja oparta na klęczniku w pokornej postawie oddaje się modlitwie, przed chwilą usłyszała Nowinę. Nad jej głową znajduje się gołębica, a na całą postać pada złoty promień światła. Namalowany dla kościoła Santa Annunziata dla uczczenia uzyskania przez miasto autonomii od władzy papieskiej przedstawia także posłańca wręczającego przedstawicielowi miasta papieski dekret (nad łukiem w głębi uliczki), dół obrazu zdobi napis upamiętniający ten fakt.

Jest to jeden obraz, ale przedstawia parę powiązanych ze sobą scen, które mogłyby stanowić kilka odrębnych historii. Malarz wiąże ze sobą dwie najważniejsze Zwiastowanie i  uzyskanie autonomii (dwie zapowiedzi wolności).
Moją uwagę zwróciły także ręce. Nie twarze, które są puste, pozbawione emocji, nie upozowane postaci, a właśnie ręce, długie, szczupłe, wyrażające emocje, mówiące; korne dłonie Maryi, upominający palec Archanioła wskazujący Niebo i jego delikatnie przytrzymujące lilię palce lewej dłoni, delikatnie złączone, jakby w obawie przed zniszczeniem gałązki.
A ogórek - okazuje się być tykwą - owocem symbolizującym zmartwychwstanie. 
Z przykrością muszę poinformować, że zmuszona zostałam do włączenia opcji zatwierdzania komentarzy, mam nadzieję, że za jakiś czas będę mogła ją usunąć. 

sobota, 3 maja 2014

Piotruś Pan J.M. Barrie, czyli rzecz o niedojrzałości (audiobook)



...w  głębi duszy wszyscy dorośli są dziećmi. (J.M.Barrie Piotruś Pan)
W szkockim konkursie marlow polecił mi między innymi Piotrusia Pana, wyrażając przy tym zdziwienie moją nieznajomością książeczki. Sama się dziwię, jak wiele kultowych lektur z okresu dzieciństwa mi umknęło.
Czytanie książek dla dzieci w wieku dojrzałym pozbawione jest podstawowego atutu, jakim jest sentyment do wspomnień w przypadku powrotu do lektury. Zaczynałam słuchanie trzykrotnie, robiąc jednocześnie pasztet wielkanocny. Do tej pory udawało mi się godzić słuchanie z pracami domowymi. Piotruś Pan jednak okazał się wymagającym bohaterem, oczekując poświęcenia mu wyłącznej uwagi. Jak podpowiedział marlow, jak każdy mężczyzna i muszę przyznać, że wiedział co mówi.
Chyba większość z was zna historię chłopca, który nie chciał dorosnąć i mieszkał wraz z innymi zaginionymi chłopcami na wyspie Nibylandii. Piotruś to typowy obraz niedojrzałego mężczyzny, który ucieka od obowiązków, konwenansów i odpowiedzialności w świat dziecięcych zabaw. Na wyspie w otoczeniu innych chłopców oraz jednej dziewczynki (Wendy) przeżywa niesamowite przygody. W Nibylandii nie ma rzeczy niemożliwych, są czerwonoskórzy, piraci, wróżki, postacie z bajek, dzieci potrafią latać, jak ptaki, a chłopcy żywią się nieistniejącymi potrawami. Piotruś jest zarozumiały, egocentryczny, złośliwy, cyniczny a jednak ma jakiś niesprecyzowany urok, który sprawia, że Wendy zgadza się mu matkować, tak jak zgodziłaby się jej mama i tak jak zgodzą się na to jej córka i wnuczka i każda kolejna dziewczynka. A nie wykluczone, że każda z nas zgodziłaby się również, wierząc w to, że uda jej się Piotrusia zmienić. Piotruś wciąż uciekając w świat marzeń i złudzeń, w świat zabawy i przygód to chłopiec rozpaczliwie poszukujący mamy; kobiety, która przytuli, pocałuje przed snem, będzie gotować obiady, opowiadać bajki, a przede wszystkim będzie zawsze czekać na jego powrót do domu. Mamy (kobiety), która będzie się nim zajmować tylko wtedy, kiedy on jej na to pozwoli. Kiedy Wendy nie chce więcej odgrywać roli tej, która wciąż czeka Piotruś odfruwa, aby zanurzyć się w świat dziecięcej imaginacji.
Myślę, że dziecku spodoba się przede wszystkim baśniowość opowieści, przygody, jakie dzieci przeżywają w Nibylandii, zwłaszcza dla chłopców atrakcyjne mogą się okazać sceny bitew z piratami i zapewne każdy z nich będzie wyobrażał sobie, jak odważnie walczy i pokonuje Kapitana Haka.
Jeżeli zamkniesz oczy i będziesz miał szczęście, może uda ci się zobaczyć zawieszoną w ciemności bezkształtną sadzawkę o prześlicznych nikłych barwach. Jeśli zaciśniesz mocniej powieki, sadzawka zacznie nabierać kształtu, a barwy staną się tak żywe, że gdyby zacisnąć powieki jeszcze tylko troszkę – zamieniłyby się w płomienie. I właśnie w ciągu tej króciutkiej chwileczki możesz dostrzec lagunę. To znaczy, tyle możesz dostrzec na stałym lądzie. Jest to tylko jedna niebiańska chwilka. Gdyby to były dwie chwilki, zobaczyłbyś przybrzeżne fale i usłyszałbyś śpiew syren.
Mnie podobała się uniwersalność zawartych tu prawd. Prawdy o niedojrzałym chłopcu, który tkwi w (niemal) każdym mężczyźnie i prawdy o potrzebie miłości, jaka jest w (niemal) każdej kobiecie, a która sprawia, że jak Blaszany Dzwoneczek utwierdzamy naszych panów w poczuciu wyjątkowości, albo jak Wendy, zamiast wychowywać/wymagać pozwalamy im na tkwienie w świecie iluzji.
Polecam lekturę.